Op een zonnige vrijdagochtend schuift bijna iedereen bij DOK op Nieuwenoord aan tafel voor de wekelijkse gebaren-activiteit. Deelnemers zijn cliënten en begeleiders. De leiding van de activiteit is in handen van logopedist Pieternel en bewoonster Michelle van het Isengardplein.
"Vijf jaar geleden zijn we met deze activiteit gestart," vertelt Pieternel: “We hadden al een gebarenclub op maandagavond voor familie, huisgenoten en begeleiders. In overleg met het team op DOK zagen we dat het voor Michelle fijn zou zijn als meer mensen om haar heen gebarentaal zouden begrijpen.”.
"In het begin deden alleen Michelle, Pieternel en een paar anderen mee, inmiddels zitten er op vrijdagochtend vaak vier of meer cliënten en twee begeleiders samen aan tafel gebaren te leren.”, geeft begeleider Sander Bosman aan.
Gehoord en gezien voelen
Sander merkt zowel bij Michelle als de rest van de groep echt verschil sinds de wekelijkse activiteit: “Michelle voelt zich meer gehoord en gezien. Dat begint al bij de activiteit; ze staat samen met Pieternel voor de groep en leert ons de gebaren. We zien dat dit veel doet met haar zelfvertrouwen.”
Ook cliënt en huisgenoot Klaas-Frank merkt het verschil: “Soms begreep ik echt niet wat ze bedoelde. Dan maakte ze een zaag-gebaar op haar onderarm, en ik snapte het dan niet. Nu weet ik: dat gebaar betekent ‘ambacht’: onze dagbestedingsplek.”
Sander: “Omdat Klaas-Frank steeds meer gebaren leert en echt moeite doet om Michelle te begrijpen, zie je dat zij steeds meer contact met hém zoekt en dat ze meer samen dingen doen. Ze doet nu echt mee.”
Zon, zwemmen en bingo
Op deze zomerse ochtend draait het om woorden als zon, warm, zwemmen, limonade en zonnebril. Pieternel en Michelle doen de gebaren voor en daarna oefenen we samen. Vervolgens spelen we bingo - met op de kaarten de plaatjes van de woorden. We maken de gebaren en Michelle let op of we het goed doen en verbetert als dat nodig is. En de winnaar? Die krijgt een applaus in gebaren: handen omhoog, wapperen maar!
Wel meer dan 25
Pieternel: “We weten dat zeker 25 bewoners op Nieuwenoord gebaren gebruiken. Maar ik weet dat dat het er veel meer zijn. Sommige bewoners hebben toen ze jong waren wel gebaren geleerd, maar door verhuizingen van de cliënt en de vaardigheden van begeleiders wordt er geen gebruik meer van gemaakt door hun omgeving. Soms gebruik ik ergens een gebaar en dan zie ik bij een andere bewoner ineens een blik van herkenning. Alsof er iets herkend wordt van vroeger. Dat zijn momenten waarop we denken: hier zit misschien méér in. Dat is voor een signaal om verder te onderzoeken of en hoe gebaren een verschil kunnen maken voor die bewoner. “
De logopedisten van Amerpoort-Sherpa denken graag mee in oplossingen om de cliënten en hun omgeving te ondersteunen in het gebruik van gebaren. Op maandagavond is er op Nieuwenoord de gebarenclub onder begeleiding van Romy Schoonman. Daarnaast organiseren de logopedisten activiteiten, zoals op Dok, om te zorgen dat cliënten ‘gehoord’ worden zonder woorden en de mensen in hun omgeving vaardig worden in gebaren.
