Toen een collega ooit over een IDDSI-koffiemachine las, waren ze dan ook meteen geïnteresseerd. Neline legt uit: “Voor cliënten met slikproblematiek moesten begeleiders voorheen elk drankje zelf verdikken met verdikkingsmiddel. Je moet goed kijken welke bewoner welk IDDSI-niveau moet hebben, oftewel welke dikte en dit precies afmeten. Daarna moet je het blijven roeren, dus begeleiders zijn vaak veel tijd ermee kwijt. Omdat dat probleem ons bleef bezig houden, hebben we de leverancier uitgenodigd om de machine te demonstreren.”
Lekker eten of drinken dat er ook nog smaakvol uitziet: voor de meeste mensen vanzelfsprekend, maar voor cliënten met een slikstoornis kan het een risico vormen. Bakkerij Eemhart ontwikkelde samen met de logopedisten al een smaakvolle oplossing voor chocolade en gebak, maar toch zagen logopedisten Manouk van Kerkhof en Neline Bassa van zorgorganisatie Eemhart nog te vaak dat het ook mis kon gaan bij het verdikken van drankjes. “Soms zag je de klonten verdikkingsmiddel in de koffie drijven,” vertelt Manouk. “Dat is niet alleen onsmakelijk, maar ook gevaarlijk.”
Meer tijd, minder zorgen
“We vinden het belangrijk om te blijven vernieuwen. Eten en drinken is zoveel meer dan voeding alleen: het hoort bij kwaliteit van leven.” De logopedisten legden daarom hun voorstel neer bij hun manager en mochten de eerste apparaten testen op twee locaties, waaronder Diezelaan 7. “Deze locatie is altijd al heel bewust bezig met hoe het goed te regelen rondom deze problematiek. Ook omdat we in de zorg steeds meer wisselingen hebben en het dan veel tijd kost om zorgvuldig eten en drinken te bereiden.” Zo kwam het eerste apparaat terecht bij de Diezelaan en waren de begeleiders vanaf dag één enthousiast. Tinka Dooijeweerd, begeleider, herinnert zich dat moment nog goed: “Toen Neline ermee kwam, dacht ik meteen: yes, dit moeten we proberen! Voorheen was ik zeker 20 minuten bezig om per bewoner alles te mengen en te laten indikken. Nu is het met één druk op de knop klaar en na een paar minuten kun je het direct geven. Dat scheelt enorm veel tijd.”
Philippe Roelandt, leverancier van de Bravilor-machines, was recent ook op de Innovatiedag van Eemhart. Hij beaamt dit: “We zijn ooit gestart met het ontwikkelen van deze machines, omdat ik uit eigen ervaring zag hoeveel tijd en moeite het kost om goed deze dranken te bereiden. Het automatiseren was lastig, maar nu ben je slechts 5 seconden bezig. Als het handmatig meteen goed gaat, kost dit al 3 tot 5 minuten. En als je dan nog een paar keer de dikte moet aanpassen en wachten al snel 2 tot 3 keer langer.”
Die tijdwinst zorgt voor meer rust op de werkvloer. Tinka: “We hebben meer tijd voor cliënten, waardoor er ruimte is voor een grapje of een praatje. Dat merk je aan de sfeer,” vertelt ze. “En ook aan mezelf: minder stress én minder spierpijn van al dat roeren.”
Veilig en betrouwbaar
De IDDSI-machine zet met één druk op de knop koffie met precies de juiste dikte voor een specifieke bewoner. In totaal zijn er 4 verschillende diktes in te stellen en er kunnen verschillende warme en koude dranken van Nutrilisse in. De machine zorgt niet alleen voor gemak, maar ook voor meer zekerheid. “Begeleiders weten nu zeker dat de drank op de juiste dikte en glad is,” legt Manouk uit. “En dat verkleint het risico op verslikken.” Tinka vult aan: “Ik heb echt het idee dat het aantal verslikmomenten minder is. Helemaal weg krijg je het nooit, maar het is duidelijk veiliger geworden.”
Voor cliënten betekent het meer comfort. “Eén van de bewoners op deze locatie krijgt al haar drinken op IDDSI 4, dat is zo dik dat je het haar met de lepel geeft,” zegt Neline. “Voor haar is het verschil groot. Niet omdat haar dieet verandert, maar omdat het zoveel tijd en moeite scheelt om het goed te bereiden.”
Met één druk op de knop heb je koffie op precies de juiste dikte. Geen klontjes, geen stress. En meer tijd voor een grapje met de cliënt.
Kleine uitdagingen, groot effect
De komst van de machines ging niet zonder hobbels. “De grootste uitdaging was financieel,” vertelt Manouk. “De vraag bleek zo groot dat de bestelkosten hoger uitvielen dan verwacht. Maar dat is eigenlijk een luxeprobleem: het werkt zó goed dat iedereen het wil. En uiteindelijk bespaar je omdat je minder potten verdikkingsmiddelen nodig hebt. Een andere besparing is in tijd. ” Maar vult Nelina aan: “Voor ons allemaal is toch de belangrijkste winst dat we bewoners veiliger én vooral lekkerder drinken kunnen aanbieden. Daarmee bieden we hen meer kwaliteit van leven.”
Ook vraagt de machine om een wateraansluiting en goed onderhoud. “Het onderhoud is even wennen,” zegt Tinka, “maar als je hem dagelijks doorspoelt en wekelijks schoonmaakt, is het prima te doen. Een gewone koffiemachine moet je tenslotte ook schoonhouden.” En ook het aansluiten en installeren is in overleg met de afdeling Huisvesting snel geregeld. “Soms duurde het wat langer omdat er ook leidingen moesten worden verlegd of keukens iets moesten worden verbouwd, maar het was fijn dat iedereen meedenkt.”
Vooruitdenken in de zorg
Ondertussen breidt het gebruik van de IDDSI-machines zich verder uit. “We zijn de eerste organisatie in Nederland die ermee werkt,” zegt Neline trots. “Philippe denkt echt met ons mee over wat er nodig is in de Nederlandse markt.”
Philippe Roelandt licht toe: “Ik vind het belangrijk om met elkaar goed na te denken wat hier kan werken en wat mensen lekker vinden. De Nederlandse markt is innovatiever dan de andere markten die wij bedienen. Toen we begonnen hadden we alleen koffie, maar we breiden ons Nutrilisse assortiment steeds verder uit. Ook passen we de samenstelling aan aan de smaak van het land. De mensen in het ene land drinken de dranken zoeter dan in het andere.”
Voor Tinka is de waarde duidelijk: “In de zorg kun je niet stil blijven staan. Cliënten worden ouder en hun zorgvraag verandert. Dit soort innovaties helpen ons vooruit. Uiteindelijk draait het erom dat we meer tijd hebben voor de mensen zelf en dat is precies wat deze machine mogelijk maakt.”
Meer informatie?
Is de IDDSI-drankenmachine ook iets voor jouw Eemhart-locatie? Je kunt deze lenen bij het team van Logopedie. Neem contact op met Manouk of Neline voor meer informatie. Zij kunnen ook een IDDSI-folder toesturen met meer informatie voor bewoners en medewerkers van Eemhart.
IDDSI-producten bij Bakkerij Eemhart
Niet alleen de IDDSI-machine kan een oplossing bieden. Ook onze bakker dacht samen met de logopedisten na over smaakvol lekkers voor mensen met slikproblemen. Zo ontstonden lekkere gebakjes en seizoenschocolade. Bestel ze snel bij de enige echte Eemhart Bakkerij!
